ຕູດຕຽງຫຼືເປືອກເມືອກແມ່ນພືດທີ່ປະຊາຊົນປູກໃນເຂດພູດອຍ

ຕູດຕຽງ, Bohemeria malabarica ຫຼື ເປືອກເມືອກ, ໜັງໜຽວ, (ແລະ ອາດມີຫຼາຍຊື່ອີກ) ເປັນພືດ ຊຶ່ງເກີດຢູ່ໃນເຂດພູດອຍທາງພາກເໜືອຂອງ ສປປ ລາວ. ກ່ຽວກັບພືດຊະນິດນີ້ ຍັງເປັນທີ່ ຮັບຮູ້ກັນໜ້ອຍ, ແລະ ໃນເອກກະສານກໍມີການອະທິບາຍໜ້ອຍເຊັ່ນກັນ. ຮອດມື້ນີ້ເຮົາກໍຍັງບໍ່ແນ່ໃຈວ່າ ຊື່ໃນພາສາລາແຕງ ຈະແມ່ນ Bohemeria malabarica ນີ້ ຫຼື ບໍ່. (Foppes et al 2003). ດັ່ງທີ່ຮູ້ແມ່ນມັນໄດ້ຖືກເກັບກູ້ ມາເປັນສິນຄ້າປະເພດເຄື່ອງປ່າຂອງດົງ ໃຫ້ພໍ່ຄ້າຈີນເປັນສ່ວນໃຫຍ່. ແລະ ກໍກາຍເປັນແຫຼ່ງລາຍຮັບ ທີ່ສໍາຄັນ ອັນນຶ່ງໃຫ້ແກ່ຄອບຄົວປະຊາຊົນເຂດພູດອຍ. ຢູ່ໃນເມືອງຈຸດສຸມ (ມ ນາໝໍ້ ແຂວງ ອຸດົມໄຊ ແລະ ມ ໂພນໄຊ ແຂວງ ຫຼວງພະບາງ) ຂອງໂຄງການຄົ້ນຄ້ວາທົດລອງກະສິກຳ ແລະ ປ່າໄມ້ ເຂດພູດອຍຮ່ວມມື ລາວ-ຊູແອດ (LSUAFRP) ແມ່ນນຶ່ງໃນຈໍານວນເຄື່ອງປ່າຂອງດົງທີ່ສໍາຄັນທີ່ສຸດຂອງ ເມືອງ (Anon […]

ເຂົ້ານົກ

ແນວພັນເຂົານົກ (LG-6499) ແມ່ນແນວພັນ ເຂົ້າບົກພື້ນເມືອງຂອງທ້ອງຖິ່ນ ເມືອງປາກອູ, ແຂວງ ຫຼວງພະບາງ, ເຊິ່ງໃນປີ 1995 ຫາ 2000 ໂຄງການ ອະນຸຮັກເຊື້ອພັນ ເຂົ້າ (Lao-IRRI Biodiversity project) ໄດ້ເຕົ້າໂຮມແນວພັນເຂົ້າໃນທົ່ວປະເທດໄດ້ 13.193 ຕົວຢ່າງ, ໃນນັ້ນມີແນວພັນເຂົ້າບົກ 7.300 ຕົວຢ່າງ ໄດ້ນໍາມາເກັບມ້ຽນ ແລະ ຮັກສາໄວ້ໃນ ທະນາຄານເຊື້ອພັນເຂົ້າລາວ. ປີ 1998 ໄດ້ນຳມາສຶກ ສາ ແລະ ຄັດເລືອກ ທີ່ສູນຄົ້ນຄ້ວາກະສິກຳ ແລະ ປ່າ ໄມ້ພາກເໜືອ. ປີ 2001 ໄດ້ນຳໄປປູກທົດລອງໃນພື້ນທີ່ ຂອງຊາວກະສິກອນ ໃນ 3 ແຂວງພາກເໜືອຄື: ຫຼວງ ພະບາງ, ອຸດົມໄຊ ແລະ ຫຼວງນໍ້າທາ. ປີ 2002 ໄດ້ນໍາ ໄປທົດລອງ ການຄັດເລືອກແບບມີສ່ວນຮ່ວມຂອງຊາວ ກະສິກອນໃນ […]

ກົງພັດນ້ຳ ແລະ ຊົນລະປະທານຂະໜາດນ້ອຍ: ການປ່ຽນແປງໂຊມໜ້າການເຮັດນາຢູ່ເຂດພູດອຍ

ການພັດທະນາພື້ນທີ່ນາປູກເຂົ້າຂະໜາດນ້ອຍຢູ່ເຂດພູດອຍ ແມ່ນການປະກອບສ່ວນອັນສ ຳຄັນ ເຮັດໃຫ້ຄົວເຮືອນມີເຂົ້າພຽງພໍເພື່ອບໍລິໂພກ ແລະ ສາມາດຫຼຸດຜ່ອນຄວາມຕ້ອງການດ້ານແຮງງານທີ່ ກ່ຽວພັນກັບການຜະລິດເຂົ້າ. ສະຖານທີ່ໆເໝາະສົມສ ຳລັບການຜະລິດດັ່ງກ່າວຢູ່ໃນຂົງເຂດນີ້ແມ່ນ ມີລັກສະນະນ້ອຍໆເຊິ່ງມີຫຼາຍໆຈຸດຢາຍຢູ່ຕາມຫ້ວຍຮ່ອງເຂດພູດອຍ. ການປູກເຂົ້າຢູ່ເຂດດັ່ງກ່າວ ຕ້ອງໄດ້ອາໃສການສະໜອງນ ຳໃນຊ່ວງລະດູຝົນເພື່ອການຈະເລີນເຕີບໂຕ. ມີຫຼາຍໆໂຄງການໄດ້ ສະໜັບສະໜູນຫ້ອງການກະສິກ ຳແຂວງ ໃນການພັດທະນາລະບົບຊົນລະປະທານຂະໜາດນ້ອຍ ເພື່ອໃຫ້ສາມາດຜະລິດເຂົ້າໄດ້ເຊິ່ງກໍ່ມັກຈະນ ຳໃຊ້ວິທີລະບົບຜາຍກັ້ນນາໍ້ ແລະ ກ່ຽວຂ້ອງໄປໃນທາງ ຄອງຊົນລະປະທານ.

ຄຸນະພາບເມັດເຂົ້າໄກ່ນ້ອຍຈະດີໃນການປູກຢູ່ເຂດລະດົບສູງຈາກນ້ຳທະເລ

ເຂົ້າໄກ່ນ້ອຍ ທີ່ນ ຳມາສຶກສານີ້ ມີ 3 ກຸ່ມໃຫຍ່ທີ່ແຕກຕ່າງກັນ ຄື: ໄກ່ນ້ອຍແດງ, ໄກ່ນ້ອຍ ລາຍ ແລະ ໄກ່ນ້ອຍເຫຼືອງ. ວິທີການສຶກສາ ແມ່ນໄດ້ສ ຳຫຼວດແຫຼ່ງກ ຳເນີດ, ພູມສັນຖານ ແລະ ເກັບ ຕົວຢ່າງແນວພັນ ແລະ ດິນນາ, ທົດສອບຄຸນລັກສະນະທາງດ້ານຮູບຮ່າງພາຍນອກ, ດ້ານການສີ, ຄວາມບໍລິສຸດ, ຄຸນນະພາບການກີນ, ຄວາມຫອມ ແລະ ວິໄຈອົງປະກອບທາງດ້ານເຄມີ ຂອງ ຕົວ ຢ່າງດິນນາທີ່ປູກເຂົ້າໄກ່ນ້ອຍ. ຮູບຮ່າງຂອງເມັດ ເປັນເຂົ້າເມັດປ້ອມເໝືອນກັນ ທັງສາມກຸ່ມແນວພັນ ໄດ້ລັກສະນະຂອງ Tropical Japonica ຈະແຕກຕ່າງພຽງແຕ່ສີຂອງເປືອກ ແລະ ສີກົ້ນ ຂອງເມັດ ຈາກແຊກແດງເຂັ້ມໆ ຫາ ມ້ວງແກ່ໆ ແລະ ນໍ້າຕານດ ຳໆ ຕາມລ ຳດັບ. ຄຸນນະພາບດ້ານການສີ ເຫັນວ່າ ເປີເຊັນການສີສູງກວ່າເຂົ້າທ ຳມະດາໜ້ອຍນຶ່ງ ແຕ່ເຫັນວ່າ […]

ການປູກພືດຜັກເປັນທາງເລືອກໜື່ງໃນເຂດພູດອຍ

ໃນການພັດທະນາເຂດພູດອຍ ການປູກຜັກມັກຈະຖືກມອງຂ້າມເພາະວ່າມັນເປັນພືດທີ່ມີລາຄາຕາໍ່ ເມື່ອສົມທຽບກັບ ສັດລ້ຽງ, ເຄື່ອງປ່າຂອງດົງ ແລະ ພືດເສດຖະກິດຊະນິດອື່ນໆ. ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ, ພືດຜັກແມ່ນມີຄວາມສ ຳຄັນ ໃນຫຼາຍດ້ານ ເຊັ່ນ: (ກ) ທາງດ້ານໂພສະນາການ (ໃຫ້ຄວາມດຸ່ນດ່ຽງ ດ້ານທາດອາຫານໃນແຕ່ລະຄາບເຂົ້າ) ທັງສ ຳ ລັບຊາວຊົນນະບົດ ແລະ ຕົວເມືອງ; ແລະ (ຂ) ສ້າງລາຍຮັບໃຫ້ແກ່ຜູ້ຍິງ ທີ່ຂາຍຜັກຢູ່ຕາມຕະຫຼາດ. ໃນ ສປປ ລາວ ປະຊາຊົນນ ຳໃຊ້ຜັກປູກ ແລະ ຜັກປ່າ ຄຽງຄູ່ກັນໄປ, ແຕ່ໃນເອກະສານສະບັບນີ້ ຈະໄດ້ເວົ້າເຖິງພຽງແຕ່ຊະນິດຜັກທີ່ມີ ຄວາມສ ຳຄັນຕົ້ນຕໍທີ່ປູກ

ການປູກພືດອາຫານສັດເປັນທາງເລືອກໃໝ່ສຳລັບເຂດພູດອຍ

ການແນະນ ຳທາງເລືອກດ້ານພືດອາຫານສັດສາຍພັນໃໝ່ ໃຫ້ແກ່ຊາວກະສິກອນ ເປັນປັດໄຈສ ຳຄັນໃນການຫັນປ່ຽນ ລະບົບການລ້ຽງສັດຢູ່ເຂດພູດອຍ. ການຄົ້ນຄວ້າທົດລອງ ແລະ ການພັດທະນາພືດອາຫານສັດຢ່າງເປັນລະບົບ ຢູ່ ສປປ ລາວ ແມ່ນໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນຂຶ້ນໃນປີ 1995, ຊຶ່ງໄດ້ເລີ່ມຈາກການທົດສອບບັນດາສາຍພັນ ພືດອາຫານສັດຕ່າງໆ. ການທົດສອບດັ່ງກ່າວ ແມ່ນໄດ້ດ ຳເນີນຢູ່ 5 ຈຸດໃນ 4 ແຂວງ (ກະລຸນາເບິ່ງຕາຕະລາງ). ຈຸດປະສົງໃນການທົດສອບ

ຄູ່ມືືການປຸງແຕ່ງ ແລະ ການຈັດປະເພດກາເຟ

ຄູ່ມືສະບັບນີ້ໄດ້ພັດທະນາຂື້ນບົນພື້ນຖານປະສົບການຈິງຂອງພວກເຮົາທີ່ເປັນຊາວສວນກາເຟຢູ່ໃນ ແຂວງຊຽງຂວາງ. ພວກເຮົາໄດ້ມີການປູກກາເຟຢູ່ຮົ່ມຂອງປ່າໄມ້ໃນເຂດກຸ່ມບ້ານແກ່ວແສດມາເກືອບ 20 ປີແລ້ວ. ໃນໄລຍະນັ້ນ ພວກເຮົາກໍ່ໄດ້ຮັບການແນະນໍາດ້ານເຕັກນິກ ແລະ ການສະໜັບສະໜູນ ຈາກພາກລັດ, ບັນດາໂຄງການ ແລະ ບໍລິສັດ ແຕ່ວ່າຄວາມຮູ້ທີ່ເປັນປະໂຫຍດ ແລະ ທັກສະຕ່າງໆແມ່ນ ລ້ວນແຕ່ເກີດຈາກການເຮັດຕົວຈິງຂອງພວກເຮົາ ຊຶ່ງລວມມີການປູກ, ການເຮັດຝຸ່ນບົ່ມ, ການ ບົວລະບັດ-ຄຸ້ມຄອງສວນ, ການແປຮູບ, ການຕາກ ແລະ ການຈໍາໜ່າຍກາເຟຂອງພວກເຮົາ. ພວກເຮົາມີຄວາມປະສົງຢາກແບ່ງປັນປະສົບການທີ່ມີໃຫ້ແກ່ຊາວສວນ, ຊາວກະສິກອນອື່ນໆ ແລະ ພວກເຮົາກໍໄດ້ຕ້ອນຮັບແຂກຫຼາຍຮ້ອຍຄົນທີ່ມາຢ້ຽມຢາມເບິ່ງສວນກາເຟ ແລະ ສູນແປຮູບຂອງພວກ ເຮົາ. ຄູ່ມືສະບັບນີ້ແມ່ນເປັນການສັງລວມບັນດາເຕັກນິກທີ່ພວກເຮົາໄດ້ນໍາໃຊ້ ແລະ ພວກເຮົາຂໍແນະ ນໍາໃຫ້ທ່ານຄັດເລືອກ ແລະ ດັດປັບເຕັກນິກນີ້ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບເງື່ອນໄຂຕົວຈິງຂອງທ່ານ. ພວກເຮົາ ຫວັງຢ່າງຍິ່ງວ່າຂໍ້ມູນນີ້ຈະເປັນປະໂຫຍດຫຼາຍໃຫ້ແກ່ຜູ້ຜະລິດກາເຟອີກຫຼາຍທ່ານ. ດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາດີຂອງຊາວສວນກາເຟຈາກບ້ານປຽງ, ບ້ານຜາຣັ່ງ, ບ້ານປຸງ, ບ້ານຕັນໃຕ້ ແລະ ບ້ານຕັນເໜືອ

ຄວາມຍືນຍົງຂອງການຜະລິດດພືດທັນຍາຫານຢູ່ເຂດເນີນສູງໂດຍການປູກຖົ່ວແຮປະສົມ

ຄູ່ມືການຕັດແຕ່ງ – ບົວລະບັດຮັກສາ ຕົ້ນຊາປູກ ແລະ ຕົ້ນຊາແນວພັນຊາປ່າ

ຈຸດປະສົງການຕັດແຕ່ງຕົ້ນຊາແມ່ນເພື່ອສ້າງຮູບຊົງ, ເຮັດໃຫ້ງ່າສະເໝີກັນ, ເຮັດໃຫ້ລວງສູງຕົ້ນຊາສະເໝີກັນ, ສະດວກໃນການເກັບ ແລະ ເພີ່ມປະລິມານຂອງຜົນຜະລິດຊາ. ໄລຍະຂອງການຕັດແຕ່ງຕົ້ນຊາ ແມ່ນຊ່ວງໄລຍະທີ່ຕົ້ນຊາພັກຕົວ: ເລີ່ມແຕ່ເດືອນ ພະຈິກ – ທັນວາ ຂອງທຸກປີ.

ຄູ່ມືການປູກຜັກກາດຊອມ

ຄູ່ມືການປູກຜັກກາດຊອມໄດ້ຂຽນຂຶ້ນບົນພື້ນຖານຄວາມຮູ້ ຄວາມສາມາດ ແລະ ປະສົບການຂອງ ທີມງານຜູ້ຂຽນເອງ, ທີ່ໄດ້ສັງລວມບົດຮຽນຂຶ້ນເພື່ອເປັນແນວທາງ ໃຫ້ກັບຜູ້ສົນໃຈໃນການປູກຜັກກາດຊອມ ເພື່ອເປັນແນວທາງໃນການອ້າງອີງ ແລະ ນໍາໄປຜັນຂະຫຍາຍເພື່ອໃຫ້ເກີດດອກອອກຜົນ; ເນື້ອໃນບົດນີ້ໄດ້ຂຽນ ຂຶ້ນ ໂດຍລວມເອົາວິທີການປູກ, ການດູແລຮັກສາຈົນເຖິງຂັ້ນຕອນການເກັບກ່ຽວ ແລະ ຫໍ່ຫຸ້ມ, ເຖິງຢ່າງໃດກໍດີ ເນື້ອໃນຂອງບົດຍັງມີເນື້ອໃນທີ່ເປັນລັກສະນະກວມລວມ, ຍັງບໍ່ໄດ້ເຈາະຈົງເຖິງເຕັກນິກການປູກວິທີໃດວິທີໜຶ່ງ, ນັ້ນກໍເພາະວ່າ ຜູ້ຂຽນຍັງເປີດໂອກາດ ແລະ ແນວທາງໃຫ້ຜູ້ສົນໃຈສາມາດນໍາໄປໃຊ້ ແລະ ສາມາດປະຍຸກໃຫ້ເຂົ້າ ກັບເງື່ອນໄຂຕົວຈິງ ໃນເມື່ອປະຕິບັດຕົວຈິງ