ວິທີປູກໝາກຂາມຫວານ,ໝາກມ່ວງ,ໝາກຂຽບແລະໝາກລຳໄຍ
ເພື່ອເປັນການສິ່ງເສີມວຽກງານກະສິກຳ ແລະ ຜະລິດໃຫ້ກາຍເປັນສິນຄ້າ ຂາຍຕາມທ້ອງຕະຫລາດຂອງລາວ ແລະ ສິ່ງອອກຂາຍຕ່າງປະເທດ ໂດຍໄດ້ຮັບການອຸປະຖຳທຶນຮອນຈາກອົງການອາຫານ ແລະ ການກະເສດປະຈຳລາວ, ສຳນັກພິມ ແລະ ຈຳຫນ່າຍປຶ້ມແຫ່ງລັດ ສ.ປ.ປ.ລາວ (ກະຊວງຖະແຫລງຂ່າວແລະ ວັດທະນະທຳ) ຮ່ວມກັບກົມປູກຝັງ ແລະ ສິ່ງເສີມການກະເສດ (ກະຊວງກະສິກຳປ່າໄມ້) ຈຶ່ງໄດ້ຈັດພິມປຶ້ມຫົວນ້ອຍອອກມາຮັບໃຊ້ບັນດາທ່ານ. ໂດຍໄດ້ຮັບທຶນຊ່ວຍ ເຫລືອຈາກອົງການອາຫານແລະການກະເສດປະຈ ຳລາວ ເຊິ່ງແມ່ນທ່ານ ດຣ ຝຣັ່ງຊິດ ມຸດຕາປາ ເປັນຜູ້ຕາງຫນ້າອົງການອາຫານແລະການກະເສດປະຈຳ ລາວໃຫ້ການດູແລ່ຢ່າງໃກ້ຊິດ.
ຂໍ້ແນະນຳເຕັກນິກການປູກຜັກບອກໂຄລີ
ປຶ້ມຄູ່ມີດັ່ງກ່າວແມ່ນເຈດຕະນາເຮັດໃຫ້ການນໍາໃຊ້ງ່າຍຂຶ້ນໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ ແລະ ນໍາສະເຫນີຈຸດປະສົງຂໍ້ມູນເບື້ອງຕົ້ນຂອງວິທີການສົ່ງເສີມກິສິກຳ. ປຶ້ມຄູ່ມີດັ່ງກ່າວໄດ້ຖືກ ພັດທະນາໃນບາດກ້າວທຳອິດຂອງໂຄງການ Leap ໂດຍການ ຮ່ວມມືກັບພະນັກງານຄູຝຶກ ຂອງກອງສົ່ງເສີມກະສິກຳ ແລະ ປ່າໄມ້ (ໂດຍແມ່ນ ພະນັກງານວິຊາການ CETDU) ຄວາມມຸ້ງຫມາຍແມ່ນເພື່ອພັດທະນາເປັນເຄື່ອງມືໃຫ້ພະນັກງານ ສົ່ງເສີມຂັ້ນເມືອງສາ ມາດຖ່າຍທອດໄປເຖິງຄວາມຕ້ອງການຂອງຊາວກະສິກອນ.
ຂໍ້ແນະນຳເຕັກນິກການປູກໝາກເຜັດຂີ້ໜູ
ປຶ້ມຄູ່ມີດັ່ງກ່າວແມ່ນເຈດຕະນາເຮັດໃຫ້ການນໍາໃຊ້ງ່າຍຂຶ້ນໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ ແລະ ນໍາສະເຫນີຈຸດປະສົງຂໍ້ມູນເບື້ອງຕົ້ນຂອງວິທີການສົ່ງເສີມກິສິກຳ. ປຶ້ມຄູ່ມີດັ່ງກ່າວໄດ້ຖືກ ພັດທະນາໃນບາດກ້າວທຳອິດຂອງໂຄງການ Leap ໂດຍການ ຮ່ວມມືກັບພະນັກງານຄູຝຶກ ຂອງກອງສົ່ງເສີມກະສິກຳ ແລະ ປ່າໄມ້ (ໂດຍແມ່ນ ພະນັກງານວິຊາການ CETDU) ຄວາມມຸ້ງຫມາຍແມ່ນເພື່ອພັດທະນາເປັນເຄື່ອງມືໃຫ້ພະນັກງານ ສົ່ງເສີມຂັ້ນເມືອງສາ ມາດຖ່າຍທອດໄປເຖິງຄວາມຕ້ອງການຂອງຊາວກະສິກອນ.
ການປູກຜັກບົ່ວ
ປຶ້ມພູມປັນຍາທ້ອງຖິ່ນເຫຼັ້ມນີ້ ໄດ້ມາຈາກການຂຽນ ຂອງອາ ສາສະໝັກ ຊຶ່ງໄດ້ຮັບການຮຽບຮຽງເບື້ອງຕົ້ນຈາກຄະນະອໍານວນການ ສູນອົບຮົມຮ່ວມພັດທະນາ. ປື້ມເຫຼັ້ມນ້ອຍໆນີ້ໄດ້ບັນຈຸເອົາເນື້ອໃນທີ່ເວົ້າເຖິງຫົວຂໍ້ໃດໜຶ່ງ ໂດຍມີຫຼາຍກິດຈະກຳທີ່ຈະເປັນການທົດລອງ ເອົາຄວາມຮູ້ທ້ອງຖິ່ນ ເຂົ້ານໍາພາແລະສິດສອນນັກຮຽນຊັ້ນປະຖົມໂດຍເອົາບົດທີ່ງ່າຍສອນ ຊັ້ນ ປ. 1 ປີ 2 ແລະ ບົດທີ່ຍາກກໍສອນຊັ້ນໃຫຍ່ຂຶ້ນໄປ.
ເຕັກນິກການປູກເຫັດບົດ
ເຫັດ ມີຄຸນຄ່າທາງດ້ານອາຫານສູງ ມີລົດຊາດແຊບດີ ປະກອບດວ້ຍທາດຕ່າງໆດັ່ງລຸ່ມນີ້ : ທາດໂປຣຕິນ, ຄາໂບໄຮເດດ, ວິຕາມິນ ແລະ ແຫ່ທາດ ອຶ່ນໆ, ໃນສະໃໝບູຮານ ມີຜູ້ໃຊ້ເຫັດປຸງແຕ່ງເປັນຢາປົວ ພະ ຍາດບາງຊະນິດ
ຄູ່ມືຢາງພາລາ
ເພື່ອປະກອບສ່ວນເຂົ້າໃນການພັດທະນາເສດຖະກິດ ສັງຄົມ ຂອງຊາດ, ໃນການຍົກປະສິດພາບການ ຜະລິດທາງດ້ານກະສິກ ຳ ແລະ ປ່າໄມ້ ແລະ ຍົກສູງລະດັບການດ ຳລົງຊີວິດຂອງປະຊາຊົນ ໃຫ້ຫຼຸດພົ້ນອອກຈາກ ຄວາມທຸກຈົນເທື່ອລະກ້າວ, ການຍົກລະດັບຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດຂອງປະຊາຊົນ, ໂດຍສະເພາະ ປະຊາຊົນ ໃນເຂດຊົນນະບົດ ເປັນວຽກງານນຶ່ງທີ່ມີຄວາມສ ຳຄັນ ແລະ ຈ ຳເປັນທີ່ສຸດ ຂອງລັດຖະບານ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ.
ການປູມມອນ ລ້ຽງມ້ອນ
1.1 ມອນແກ້ວ ມອນແກ້ວ ເປັນມອນທີ່ເກີດຕາມທຳມະຊາດ, ໃບໃຫ່ຍປູກງ່າຍ, ທົນທານຕໍ່ສະພາບແວດລ້ອມໄດ້ດີ ເໝາະສົມກັບການລ້ຽງມ້ອນອາ ຍຸ 4 ແລະ ອາຍຸ 5. 1.2 ມອນນ້ອຍ. ມອນນ້ອຍ ເປັນມອນພື້ນບ້ານທີ່ເຄີຍໃຊ້ລ້ຽງມ້ອນ ຄູ່ກັບແມ່ຍິງ ລາວ ມາແຕ່ນານແສນນານ, ປູກງ່າຍທົນທານຕໍ່ພະຍາດ ແລະ ສະພາບແວດລ້ອມໄດ້ດີແຕ່ໃບນ້ອຍ. 1.3 ມອນຍອດກົ່າ. ມອນຍອດກໍາ ເປັນມອນພື້ນບ້ານອີກຊະນິດໜຶ່ງ ທີ່ນິຍົມກັນໃຊ້ປູກ ກໍ່ງ່າຍ, ທົນທານຕໍ່ສະພາບແວດລ້ອມໄດ້ດີ, ໃບກໍ່ໃຫ່ຍ, ໃບໜາ ກ່ວາໃບມອນນ້ອຍ. ນອກນີ້ຍັງມີມອນອີກຫລາຍຊະນິດທີ່ເກີດຢູ່ ຕາມທຳມະຊາດ ທີ່ເອີ້ນຊື່ແຕກຕ່າງກັນໄປຕາມແຕ່ລະທ້ອງຖິ່ນ.
ປູກໝາກມີ້
ປື້ມຄວາມຮູ້ພູມປັນຍາທ້ອງຖິ່ນເຫຼັ້ມນີ້ໄດ້ບັນຈຸເອົາເນື້ອໃນ, ຂັ້ນຕອນ ການປະຕິບັດຕ່າງໆລວມທັງຄຸນປະໂຫຍດຂອງການປູກກ້ວຍທ້ອງຖິ່ນ ບ້ານ. ນາປາ ເມືອງ ຄໍາ. ແຂວງຊຽງຂວາງໂດຍແມ່ນຄູເຝິກຊຸມຊົນເປັນຜູ້ ໃຫ້ຂໍ້ມູນ ແລະຂຽນດ້ວຍຕົນເອງໂດຍຜ່ານການຮັບຮອງແລະຮຽບຮຽງຈາກ ຫ້ອງການສຶກສາປະຈ ໍາເມືອງ. ພະແນກສຶກສາປະຈ ໍາແຂວງ,ສູນອົບຮົມຮ່ວມ ພັດທະນາ, ກົມພາລະ ແລະສິລະປະສຶກສາ (ກະຊວງສຶກສາທິການ). ປື້ມເຫຼັ້ມນີ້ຄະນະຈັດທຳມີຈຸດປະສົງແນະນໍາ ແລະຈັດທໍາຂຶ້ນເພື່ອ ເປັນຄູ່ມື ແລະເປັນບ່ອນອີງໃຫ້ແກ່ຄູອາຈານໃນການສິດສອນວິຊາພູມປັນ ຍາທ້ອງ ຖິ່ນ, ດັ່ງນັ້ນຄູຕ້ອງເລືອກຫົວຂໍ້ທີ່ເໝາະສົມກັບໄວອາຍຸຂອງເດັກໃນ ແຕ່ລະຂັ້ນ ຮຽນໂດຍອີງຕາມສະມັດຕະພາບຂອງບົດສອນເຊິ່ງໄດ້ລະບຸໄວ້ ໃນແຜນການ ສອນປະຈໍາປີ, ປະຈໍາເດືອນ ແລະ ປະຈຳອາທິດ, ເຖິງຢ່າງ ໃດກໍຕາມຄູຕ້ອງ ໄດ້ເອົາໃສ່ຕື່ມໃນການເອົາຄວາມຮູ້ທ້ອງຖິ່ນເຂົ້າມາສິດສອນ ເພື່ອເຮັດໃຫ້ເນື້ອ ໃນຂອງຂະບວນການຮຽນຮູ້ຂອງເດັກນ້ອຍມີຄວາມສົມບູນ ແລະມີຄວາມສອດ ຄ່ອງກັບຄວາມເປັນຈິງຫຼາຍຂຶ້ນ.
ການປູກກ້ວຍ
ປື້ມຄວາມຮູ້ພູມປັນຍາທ້ອງຖິ່ນເຫຼັ້ມນີ້ໄດ້ບັນຈຸເອົາເນື້ອໃນ, ຂັ້ນຕອນ ການປະຕິບັດຕ່າງໆລວມທັງຄຸນປະໂຫຍດຂອງການປູກກ້ວຍທ້ອງຖິ່ນ ບ້ານ. ນາປາ ເມືອງ ຄໍາ. ແຂວງຊຽງຂວາງໂດຍແມ່ນຄູເຝິກຊຸມຊົນເປັນຜູ້ ໃຫ້ຂໍ້ມູນ ແລະຂຽນດ້ວຍຕົນເອງໂດຍຜ່ານການຮັບຮອງແລະຮຽບຮຽງຈາກ ຫ້ອງການສຶກສາປະຈ ໍາເມືອງ. ພະແນກສຶກສາປະຈ ໍາແຂວງ,ສູນອົບຮົມຮ່ວມ ພັດທະນາ, ກົມພາລະ ແລະສິລະປະສຶກສາ (ກະຊວງສຶກສາທິການ). ປື້ມເຫຼັ້ມນີ້ຄະນະຈັດທຳມີຈຸດປະສົງແນະນໍາ ແລະຈັດທໍາຂຶ້ນເພື່ອ ເປັນຄູ່ມື ແລະເປັນບ່ອນອີງໃຫ້ແກ່ຄູອາຈານໃນການສິດສອນວິຊາພູມປັນ ຍາທ້ອງ ຖິ່ນ, ດັ່ງນັ້ນຄູຕ້ອງເລືອກຫົວຂໍ້ທີ່ເໝາະສົມກັບໄວອາຍຸຂອງເດັກໃນ ແຕ່ລະຂັ້ນ ຮຽນໂດຍອີງຕາມສະມັດຕະພາບຂອງບົດສອນເຊິ່ງໄດ້ລະບຸໄວ້ ໃນແຜນການ ສອນປະຈໍາປີ, ປະຈໍາເດືອນ ແລະ ປະຈຳອາທິດ, ເຖິງຢ່າງ ໃດກໍຕາມຄູຕ້ອງ ໄດ້ເອົາໃສ່ຕື່ມໃນການເອົາຄວາມຮູ້ທ້ອງຖິ່ນເຂົ້າມາສິດສອນ ເພື່ອເຮັດໃຫ້ເນື້ອ ໃນຂອງຂະບວນການຮຽນຮູ້ຂອງເດັກນ້ອຍມີຄວາມສົມບູນ ແລະມີຄວາມສອດ ຄ່ອງກັບຄວາມເປັນຈິງຫຼາຍຂຶ້ນ.
ວິທີປູກໝາກຫຸ່ງ
ປື້ມພູມປັນຍາທ້ອງຖິ່ນຫົວນີ້ ໄດ້ມາຈາກການຂຽນຂອງຊາວ ບ້ານແລະ ອາສາສະໝັກຊຶ່ງໄດ້ຮຽບຮຽງເບື້ອງຕົ້ນຈາກຄະນະອໍານວຍ ການສູນອົບຮົມຮ່ວມພັດທະນາແລະພະແນກສຶກສານະຄອນຄອນຫຼວງ ວຽງຈັນ. ປື້ມຫົວນ້ອຍຫົວນີ້ ໄດ້ບັນຈຸເອົາເນື້ອໃນທີ່ເວົ້າເຖິງຫົວຂໍໃດໜຶ່ງ ໂດຍມີຫຼາຍກິດຈະກຳທີ່ຈະເປັນການທົດລອງເອົາຄວາມຮູ້ທ້ອງຖິ່ນເຂົ້າ ນໍາພາ ແລະ ສິດສອນນັກຮຽນຊັ້ນປະຖົມໂດຍເອົາບົດທີ່ງ່າຍສອນຊັ້ນ ປໍ1 ບໍ່ 2 ແລະ ບົດທີ່ຍາກກໍສອນຊັ້ນໃຫຍ່ຂຶ້ນໄປ!.
